Toegankelijkheidslinks Ga naar de hoofdinhoud
NPLW Logo. Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie
Helpdesk

Isolatiemaatregelen tussenwoning jaren 70

Deze rijtjeswoningen hebben grote gevelelementen over twee verdiepingen. Grote ramen, doorzonwoningen. Schuine daken met dakpannen. Ze zijn volgens gestandaardiseerde bouw gerealiseerd en ruimer dan de woningen uit de wederopbouw periode.

Kenmerken van de woningen

  • Woningen met kap hebben vaak volledige gevelvullende puien
  • De woonkamer loopt over de gehele diepte van het huis (doorzonwoonkamer)
  • De binnenwanden zijn vaak niet dragend doordat de woningen als betonnen casco’s zijn gebouwd
  • Standaard bouw
  • Ruimer dan woningen uit de wederopbouw

De referentiesituatie heeft een matig geïsoleerde thermische schil. Aangenomen is dat de woning is voorzien van een uitbouw, die in een later moment is aangebracht, met hogere isolatiewaarden dan de rest van de woning; dit is een situatie die veel voorkomt.

Schematische weergave isolatiemaatregelen tussenwoning jaren 70
Toelichting bij deze afbeelding
Schematische weergave van 2 isolatiemaatregelenpakketten voor een tussenwoning uit de jaren '70 (20ste eeuw)
Schematische weergave isolatiemaatregelen tussenwoning jaren 70
Bouwdeel huisEigenschappenSpecificaties
Begane grondvloer    geïsoleerde vloer (bouwjaarklasse 1975-1988)Rc = 0,52 m²K/W
Voor- achtergevelgeïsoleerde gevel (bouwjaarklasse 1975-1988)Rc = 1,30 m²K/W
Gevelpaneelgeïsoleerd paneel (10 mm isolatie met spouw)Rc = 0,74 m²K/W
Hellend dakgeïsoleerd dak (20 mm)Rc = 0,66 m²K/W
Begane grondvloer uitbouwgeïsoleerde vloer (120 mm)Rc = 2,82 m²K/W
Gevel uitbouwgeïsoleerde spouwmuur (bouwjaarklasse 1992-2013)Rc = 2,50 m²K/W
Plat dak uitbouwgeïsoleerd dak (bouwjaarklasse 1992-2013)Rc = 2,50 m²K/W
Ramen

gedeeltelijk dubbel glas

gedeeltelijk HR++-glas

Uw = 2,90 W/m²K

Uw = 1,80 W/m²K

Voor- en achterdeurongeïsoleerde deurUd = 3,40 W/m²K
Infiltratiematige kier- en naaddichtingqv;10 = 2,50 dm3/s.m²
Ventilatiesysteemnatuurlijke toe- en afvoersysteem A1
 Netto-warmtebehoefte 108 kWh/m²Standaard
≤ 53 kWh/m²
Specificaties isolerende eigenschappen per bouwdeel

2 maatregelenpakketten om te voldoen aan de Standaard

Er zijn 2 verschillende maatregelenpakketten voor een tussenwoning jaren 70 (gevelelementen) om aan de Standaard te voldoen. Elk pakket wordt hieronder kort beschreven. In de schema's vind je een overzicht van het bouwdeel, de huidige situatie en de aanvullende maatregelen. 

Maatregelenpakket 1

In dit maatregelenpakket isoleer je de begane grondvloer en de gevelpanelen. Het hellende dak wordt extra geïsoleerd. Het dubbel glas vervang je door triple glas. Voor het triple glas is gerekend met triple glas met een lagere/betere U-waarde dan standaard triple glas. Dat is mogelijk als er voor dat betere triple glas een kwaliteitsverklaring (BCRG-verklaring) beschikbaar is. Het ventilatiesysteem is op basis van CO2-meting en bestaat uit luchttoevoer via zelfregelende roosters (zr-roosters) en afzuiging in de woonkamer en de hoofdslaapkamer. In combinatie met een aanscherping van de luchtdichtheid voldoet de woning aan de ‘Standaard voor woningisolatie’.

BouwdeelHuidige situatieMaatregelenSpecificatie
Begane grondvloer    geïsoleerde vloervloerisolatie 150 mm (EPS / PIR), bodemisolatie dat een grotere isolatiedikte vereist, is ook mogelijk Rc = 3,48 m²K/W
Gevel paneelgeïsoleerd paneel (10 mm isolatie met spouw)geïsoleerd paneel 80 mm (minerale wol, PIR, etc.)Rc = 2,14 m²K/W
Hellend dakgeïsoleerd dak (20 mm)dakisolatie 270 mm aan buitenzijde, isolatie van EPS of PIRRc = 6,30 m²K/W
Voor- en achterdeurongeïsoleerde deur    geïsoleerde deur    Ud = 2,00 W/m²K
Ramen

gedeeltelijk dubbel glas

gedeeltelijk HR++-glas

overal triple glas in nieuwe kunststofkozijnen (met BCRG-kwaliteitsverklaring) ook in uitbouw, m.u.v. deuren1,00 W/m²K
Infiltratiematige kier- en naaddichtingverbeteren kier- en naaddichting: bij aanbrengen isolatie, tochtband kozijnen, afdichten doorvoeringen in begane grondvloer en dak (gebruik manchetten), kier- en naden t.p.v. woningscheidende wand/meterkastqv;10;ref ≤ 0,70 dm3/s.m²
Ventilatiesysteemnatuurlijke toe- en afvoernatuurlijke toevoer (zr-roosters) en mechanische afvoer met CO2-meting in woonkamer en hoofdslaapkamersysteem C4c
 Netto-warmtebehoefte na maatregelen 
50 kWh/m²
Standaard
≤ 53 kWh/m²
Specificaties isolatiemaatregelen per bouwdeel

Maatregelenpakket 2

In het tweede maatregelenpakket is gekozen voor een balansventilatie met WTW en CO2-sturing. Hierdoor hoeft de thermische schil niet aangepast te worden. Het glas vervang je door HR++-glas. In combinatie met verbetering van de kier- en naaddichting voldoet de woning aan de ‘Standaard voor woningisolatie’.

Bouwdeel    Huidige situatieMaatregelenSpecificatie
Ramen

gedeeltelijk dubbel glas

gedeeltelijk: HR++-glas

overal HR++-glasUw = 1,80 W/m²K
Infiltratiematige kier- en naaddichtingverbeteren kier- en naaddichting: tochtband kozijnen, afdichten doorvoeringen in begane grondvloer en dak (gebruik manchetten), kier- en naden t.p.v. woningscheidende wand/meterkastqv;10;ref ≤ 0,70 dm3/s.m²
Ventilatiesysteemnatuurlijke toe- en afvoergebalanceerde ventilatie met WTW, sturing op toe- en afvoer door CO2 in woonkamer en hoofdslaapkamersysteem D5c
 Netto-warmtebehoefte na maatregelen 52 kWh/m²Standaard
≤ 53 kWh/m²
Specificaties isolatiemaatregelen per bouwdeel

Meer informatie

Gerelateerde webinars

Webinar over het bereiken van bewoners bij de isolatieaanpak terugkijken

Veel gemeenten hebben inmiddels een isolatieaanpak, maar merken dat ze niet alle doelgroepen bereiken of dat bewoners na een eerste contactmoment geen vervolgstappen zetten. Hoe komt dat? En belangrijker: wat werkt wél? Je leert het in dit webinar.

10-11-2025
Webinar over het bereiken van bewoners bij de isolatieaanpak terugkijken

Webinar over waterzijdig inregelen terugkijken

Met waterzijdig inregelen kunnen bewoners flink besparen op het energieverbruik van hun verwarmingssysteem. Deze methode wordt nog niet op grote schaal toegepast. Dit roept de vraag op waarom dit zo is. En vooral hoe je als gemeente deze methode actief kunt inzetten om inwoners in energiearmoede te helpen.

15-05-2025
Webinar over waterzijdig inregelen terugkijken

Webinar over het bereiken van mensen in energiearmoede terugkijken

Op 3 oktober 2024 vond het NPLW-webinar plaats over energiearmoede. Hierin bespreken we hoe je mensen kunt bereiken die leven in energiearmoede. Wat werkt goed? Hoe organiseer je het? En hoe neem je belemmeringen weg?

03-10-2024
Webinar over het bereiken van mensen in energiearmoede terugkijken
Bekijk alle webinars

Relevante praktijkvoorbeelden

Energieverkenners gaan nét dat stapje verder: zo begeleidt Weststellingwerf bewoners van A tot Z naar een geïsoleerd huis 

Gemeente Weststellingwerf wil inwoners zo goed mogelijk helpen om hun woning te isoleren. De aanpak draait vooral om 1 ding: drempels verlagen door persoonlijke hulp te bieden. Jildou Visser (communicatieadviseur klimaat en duurzaamheid) vertelt: “Weststellingwerf gaat net dat stapje verder, en zet naast energiecoaches ook energieverkenners in. En straks ook een fixteam.”

07-05-2026
Energieverkenners gaan nét dat stapje verder: zo begeleidt Weststellingwerf bewoners van A tot Z naar een geïsoleerd huis 

“Als mijn buur het kan, kan ik het ook” - Hoe Breda met Energieke Buren bewoners in beweging krijgt

In de Bredase wijk Doornbos-Linie helpen bewoners elkaar om hun woning te isoleren. Dit zijn bewoners die zelf al stappen hebben gezet en een Bredase verduurzamingssubsidie hebben aangevraagd. Zij delen hun ervaringen met buurtgenoten en beantwoorden vragen. Dit zijn de Energieke Buren: mensen die energiebesparing begrijpelijk maken en buurtgenoten helpen om de eerste stap te zetten. We vroegen Anke Baijens (procescoördinator Energieke Wijken bij gemeente Breda) naar haar ervaringen.

22-04-2026
“Als mijn buur het kan, kan ik het ook” - Hoe Breda met Energieke Buren bewoners in beweging krijgt

“Als je het dorp ingaat, dan gebeurt er iets” - zo bereikt Hollands Kroon energiearme huishoudens

Gemeente Hollands Kroon werkt al jaren aan een praktische isolatieaanpak voor inwoners. Met name de manier waarop het energieteam de dorpen intrekt, blijkt zeer effectief. Samen met Ferdinand Pronk (aanjager energiebesparing bij gemeente Hollands Kroon) kijken we hoe het Hollands Kroon lukt om juist de moeilijkste doelgroep te bereiken. Welke gedragstechnieken zetten ze in en waarom werken ze?

31-03-2026
“Als je het dorp ingaat, dan gebeurt er iets” - zo bereikt Hollands Kroon energiearme huishoudens
Bekijk alle praktijkvoorbeelden