Toegankelijkheidslinks Ga naar de hoofdinhoud
NPLW Logo. Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie
Helpdesk

Handreiking warmteprogramma

Het NPLW heeft voor gemeenten een handreiking warmteprogramma gemaakt. Dit document is een hulpmiddel voor gemeenten bij het opstellen van een warmteprogramma. De handreiking beschrijft onder andere aan welke vereisten een warmteprogramma moet voldoen en het proces van opstellen. Ook geeft de handreiking aan wat handig of verstandig is om te doen. En er is aandacht voor onderdelen die nog niet zeker zijn, omdat de wet- en regelgeving nog in ontwikkeling is.

Bovenaanzicht van verschillende huizen met donkere en rode pannendaken

Van transitievisie warmte naar warmteprogramma

In 2021 hebben gemeenten een transitievisie warmte vastgesteld. Hierin hebben gemeenten vastgelegd in welke wijken zij tot en met 2030 aan de slag gaan. Het warmteprogramma brengt de volgende periode tot en met 2035 in beeld. Het is ook goed dat gemeenten aangeven in welke wijken nog niet wordt gestart met de warmtetransitie. Zo weten bewoners en lokale ondernemers of het verstandig is om zelf te investeren in een warmteoplossing.

Het 1e warmteprogramma moet uiterlijk 31 december 2027 zijn vastgesteld door het college van Burgemeester en Wethouders. Vervolgens moet het elke 5 jaar worden geactualiseerd. Gemeenten moeten bij het opstellen van het warmteprogramma en de bijbehorende besluitvorming niet alleen rekening houden met verschillende juridische kaders, maar bijvoorbeeld ook met technische en sociale aspecten.

Opbouw handreiking

De handreiking bestaat uit 5 delen:

  • Deel 1 beschrijft wat een warmteprogramma is, wat het doel is, en met welke juridische aspecten je rekening moet én kunt houden.
  • Deel 2 beschrijft de opbouw van een warmteprogramma.
  • Deel 3 beschrijft het proces rond het opstellen van een warmteprogramma.
  • Deel 4 geeft een fictief voorbeeld van een warmteprogramma.
  • Deel 5 bevat factsheets met verdiepende informatie over het juridisch planproces, data, participatie en de planning voor het opstellen van een warmteprogramma.

Voorbeeld van een warmteprogramma

De Handreiking Warmteprogramma bevat een voorbeeld van een uitgewerkt warmteprogramma. Hiervoor gebruiken we net als in de handreiking uitvoeringsplan de fictieve gemeente Nieuwerland. We beschrijven meerdere buurten en verschillende technieken om de meerwaarde van het voorbeeld te vergroten. De fictieve gemeente Nieuwerland is een zeer actieve gemeente met ambitieuze doelen en diverse aanpakken.

Webinar: Handreiking warmteprogramma toepassen in de praktijk

Accepteer alle cookies om deze video te bekijken.
Klik hier om je instellingen aan te passen

Relevante praktijkvoorbeelden

“Zorg dat je als gemeente vroegtijdig specialisten betrekt bij een NRD”

De gemeente Apeldoorn stelde een Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) op. Dit ter voorbereiding op de plan-milieueffectrapportage (plan-MER) voor haar warmteprogramma. De Apeldoornse context goed in beeld krijgen, bleek de grootste uitdaging. Rick Hamerling, junior projectleider gemeente Apeldoorn: “Zorg dat je als gemeente vroegtijdig de juiste specialisten betrekt, want een NRD raakt meerdere disciplines binnen de gemeente."

25-06-2026
“Zorg dat je als gemeente vroegtijdig specialisten betrekt bij een NRD”

Gemeente Groningen gelooft sterk in zelf dingen doen

In 2014 richtten gemeente Groningen en Waterbedrijf Groningen het publieke warmtebedrijf WarmteStad op. Groningen koos hiermee voor een actieve publieke rol in de warmtetransitie: niet alleen als regisseur, maar ook als eigenaar van een warmtebedrijf dat warmtenetten ontwikkelt en aanlegt. Marco Attema, Strateeg Energietransitie bij de gemeente Groningen: “Binnen de gemeente Groningen geloven we sterk in publieke realisatiekracht: zelf dingen doen.”

11-06-2026
Gemeente Groningen gelooft sterk in zelf dingen doen

Gemeenten en bewoners kiezen samen voor ZLT in Houten en Vlaardingen

Houten en Vlaardingen gaan van het gas af, en dat gaat al vanaf het begin in samenspraak met de bewoners. De Vlaardingse Drevenbuurt en de Polders in Houten behoren tot de eerste wijken die overstappen. Hier loopt een uitgebreid participatieproces, waarin het niet alleen gaat om informeren maar vooral om meedenken.

12-05-2026
Gemeenten en bewoners kiezen samen voor ZLT in Houten en Vlaardingen
Bekijk alle praktijkvoorbeelden