Een vliegwiel voor de energietransitie

Tijdens de bijeenkomst in Utrecht introduceerde Maureen van Eijk, kwartiermaker en beoogd directeur van LOE i.o. het nieuwe programma: "Ik vind het een eer om vanuit LOE i.o. samen met gemeenten, provincies, het Rijk en netbeheerders verder te werken aan de interbestuurlijke werkwijze (IBW). Daarmee brengen we op regionaal niveau de verwachte energievraag en het duurzame aanbod in beeld. En maken we zichtbaar welke infrastructuur voor transport en opslag daarbij hoort en hoeveel ruimte dit vraagt. Zo bouwen we samen aan een duurzaam energiesysteem, versnellen we de energietransitie en voeden we de actualisatie van het NPE."

Het afgelopen jaar heb ik bij veel gemeenten gezien hoe sterk de energieopgaven met elkaar samenhangen. Energieopgaven kun je niet meer los van elkaar zien. Zeker bij collectieve warmteoplossingen wordt dat zichtbaar. Een warmtenet kan het elektriciteitsnet ontlasten en de behoefte aan extra opwek en de infrastructuur hiervoor verkleinen. Tegelijkertijd blijft het voor gemeenten lastig om de businesscase rond te krijgen en bewoners een aantrekkelijk aanbod te doen. Dat onderstreept mijn oproep in mijn laatste blog: we hebben gezamenlijke keuzes nodig over welke energiedrager waar past, welke infrastructuur nodig is en wie waarvoor aan zet is.

Voor mij is het dan ook een logische stap dat NPLW, NP RES en SP IPE samen verdergaan in LOE i.o. Vanuit NPLW werken we aan de lokale warmtetransitie. NP RES richt zich onder meer op zon en wind op land en op de regionale energievisies. SP IPE werkt aan de pMIEK’s en andere programmeringsvraagstukken. We brengen hiermee onze kennis en ervaring bij elkaar en zien daardoor sneller de verbanden. Zo ondersteunen we gemeenten, provincies en regio’s gerichter. En helpen we hen bij het maken van keuzes die in de praktijk goed op elkaar aansluiten.

De nieuwe interbestuurlijke werkwijze is hierbij geen los onderdeel, maar een vliegwiel. Door integraal naar het energiesysteem te kijken, komen we sneller van inzicht naar uitvoering. Iedere stap geeft de volgende een zet. We beginnen met een gezamenlijk energiebeeld. Daarna werken partijen in gebiedsuitwerkingen uit wat er waar nodig en mogelijk is. Warmteprogramma’s en energievisies zijn hiervoor waardevolle input. In energieafspraken leggen partijen vast wie wat doet. En dan komt het belangrijkste: de uitvoering. Monitoring houdt het vliegwiel in beweging. Wat we onderweg leren, gebruiken we om keuzes bij te stellen en de volgende stap weer sterker te maken.

Veel van wat we nu doen, blijft bestaan. Ook vanuit LOE i.o. blijven we de uitvoering van de warmtetransitie ondersteunen met kennisproducten, bijeenkomsten, praktijkvoorbeelden en het verbinden van partijen. En onze zeer gewaardeerde Impulsdag Isoleren & All-electric? Die staat wat mij betreft ook volgend jaar weer op de agenda.

Op dit moment maken we met de drie programma’s één gezamenlijk jaarplan LOE i.o. voor 2027. Daarbij gebruiken we signalen uit onze monitor, vragen uit de praktijk en wat we horen van opdrachtgevers en samenwerkingspartners. Zodra de plannen klaar zijn, laten we zien wat jullie komend jaar van ons kunnen verwachten. 

Vanaf 2027 werken de 3 programma’s samen alsof zij 1 (tijdelijke) organisatie vormen: LOE i.o. De formele inrichting van LOE volgt in 2028. Voor mij is dat een mooi moment om per 1 januari aanstaande het stokje weer over te dragen aan Maureen. Maar eerst nog 3 maanden volop aan de slag. Samen met collega’s wil ik het jaar goed afronden, zorgen voor een goede overdracht en LOE i.o. een sterke start meegeven. Daar zet ik me de komende tijd vol energie voor in.