Wat verandert er met de komst van de Wet collectieve warmte (Wcw)?
De Wcw helpt de ontwikkeling van nieuwe warmtenetten te vergemakkelijken. En om betaalbaarheid, betrouwbaarheid en duurzaamheid van collectieve warmtelevering te waarborgen. Dat gebeurt onder andere door gemeenten meer regie over de warmtetransitie te geven. Zo draagt deze nieuwe wet bij aan het behalen van de opgave dat alle woningen en andere gebouwen in 2050 aardgasvrij moeten zijn.
De Wcw is aangenomen door de Eerste Kamer op 9 december 2025. Voor meer informatie over de Wcw: Wet collectieve warmte (Wcw) | NPLW
In de huidige warmtevraag in de gebouwde omgeving moet ongeveer voor een kwart bespaard worden. Wat overblijft wordt naar verwachting voor een derde ingevuld met duurzame gassen, een derde door elektrisch verwarmen en voor een derde met collectieve warmtesystemen.
Welke soorten warmtesystemen zijn er onder de Wcw?
De Wcw onderscheidt 3 soorten warmtesystemen, namelijk:
- warmtetransportnetten zoals WarmtelinQ in Zuid-Holland;
- collectieve warmtevoorziening zoals de grote warmtenetten in Utrecht, Rotterdam, Amsterdam en Alkmaar;
- kleine collectieve warmtesystemen. In het wetsvoorstel vallen daar alle warmtenetten onder met 10 tot 1.500 warmte-aansluitingen.
Wat verandert er onder de Wcw?
- De warmtemarkt krijgt een nieuwe ordening door de gemeentelijke regierol in te vullen. En door een publiek meerderheidsbelang voor warmtebedrijven voor te schrijven.
- We gaan stapsgewijs over van niet-meer-dan-anders-tariefregulering naar een kostengebaseerde tariefregulering. De koppeling met gasprijzen wordt stapsgewijs losgelaten en vervangen door een op kosten gebaseerd tarief.
- De leveringszekerheid en de consumentenbescherming zijn grondig tegen het licht gehouden en daar waar mogelijk gelijkgetrokken met de consumentenbescherming die er is voor elektriciteit en gas. Op sommige punten wordt die zelfs wat scherper, omdat het hier gaat om een natuurlijk monopolie.
Waarom komt er overgangsrecht?
Er is een groot deel overgangsrecht in het wetsvoorstel, omdat er in de marktordening en tariefregeling best wel grondige wijzigingen komen. Er zullen daardoor best veel situaties zijn waarin er nu iets geregeld is dat onder de Wcw anders moet. Je leest hier meer over op de pagina Wat betekent de Wcw voor de regierol van gemeenten?
