LOE: landelijke ondersteuning bij de aanpak versnelling energietransitie

Het Landelijk Ondersteuningsprogramma Energietransitie (LOE i.o.) is een interbestuurlijk programma dat helpt om vanuit samenhang naar de energieopgave te kijken. Vanaf 1 januari 2027 worden in LOE de krachten en ervaringen gebundeld van 3 bestaande programma's:

• Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie (NPLW)
• Nationaal Programma Regionale Energiestrategie (NP RES)
• Samenwerkingsprogramma Integraal Programmeren van het Energiesysteem (SP IPE)

Door deze krachten te bundelen, ontstaat er meer samenhang in energieopgaven en worden gemeenten, provincies, regio’s en netbeheerders gerichter ondersteund. Accounthouders en coördinatoren van de energieregio’s blijven hierbij belangrijke schakels.

Overheden pakken energieopgaven nu vaak aan per afzonderlijk onderwerp, zoals warmte, energiebesparing of duurzame opwek. Keuzes op die terreinen hebben echter direct invloed op andere onderdelen van het energiesysteem. Omdat daarnaast het stroomnet steeds voller raakt (netcongestie), is een integrale aanpak noodzakelijk. LOE i.o. brengt kennis, belangen en partijen bij elkaar om gericht keuzes te maken over energie, transport en ruimte.

LOE i.o. hanteert een duidelijke werkwijze voor de versnelling van de energietransitie, opgebouwd uit de volgende stappen:

1. Het energiebeeld: dit overzicht toont de actuele en toekomstige verhouding tussen de energievraag, het aanbod en het transport binnen een gemeente, regio of provincie. Zo wordt helder aan welke opgaven moet worden gewerkt.
2. De gebiedsuitwerking: hierin wordt uitgewerkt wat de energieopgaven concreet betekenen voor het gebied, de samenleving en andere overheden.
3. Energieafspraken: gemeenten, provincies, waterschappen, netbeheerders en het Rijk leggen vast wie welke acties onderneemt, onder welke voorwaarden en met welke middelen.
4. De uitvoering: LOE i.o. stimuleert en ondersteunt partners om de gemaakte plannen daadwerkelijk te realiseren. Net zoals NPLW en NPRES nu ook al doen.
5. Monitoring: de gemaakte plannen en afspraken zijn niet vrijblijvend. Met behulp van data uit de energiebeelden wordt de voortgang van de uitvoering nauwlettend gevolgd om het juiste tempo te behouden.

LOE i.o. werkt nauw samen met de praktijk. Accounthouders en regiocoördinatoren zijn belangrijke aanspreekpunten. Zij verbinden vragen uit de regio met de juiste kennis binnen LOE i.o. Daarnaast worden opgedane inzichten en succesvolle werkwijzen gedeeld, zodat partijen optimaal van elkaar kunnen leren.

In de provincies Limburg, Utrecht, Overijssel en Gelderland testen overheden de nieuwe werkwijze al in een pilot. Wie hier nu al mee aan de slag wil, kan de volgende stappen zetten:

• Breng partijen in de regio bij elkaar en bespreek hoe er in 2027 gezamenlijk een energiebeeld kan worden opgesteld onder begeleiding van LOE i.o.
• Neem contact op met de accounthouders en regiocoördinatoren voor advies en om in contact te komen met andere betrokken partijen.

Terwijl LOE wordt opgestart, loopt de reguliere ondersteuning in 2026 gewoon door, ook in de uitvoering. Dat gebeurt via de huidige programma’s: NPLW, NP RES en SP IPE.

Op deze webpagina houden we je op de hoogte over het ondersteuningsaanbod van LOE i.o. Voor actuele kennis, bijeenkomsten en updates kun je je aanmelden voor de nieuwsbrief.