Wet collectieve warmte (Wcw)

De Eerste Kamer nam op 9 december 2025 de Wet collectieve warmte aan. Het Besluit collectieve warmte (Bcw) is op 22 januari 2026 gepubliceerd. In het besluit geeft het ministerie van Klimaat en Groene Groei (nu Economische Zaken en Klimaat) een verdere invulling aan de Wcw. Het besluit en de toelichting liggen nu bij de ACM voor een formele toets op uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid. Er volgt nog een ministeriele regeling. Naar verwachting nemen deze stappen het grootste deel van 2026 in beslag. Een aantal artikelen treden mogelijk eerder in werking, zoals de bevoegdheid van de minister om een nationale deelneming aan te wijzen.

Laatste versies

• De volledige tekst van de Wet collectieve warmte is op 22 januari 2026 gepubliceerd in het Staatsblad. 
• Het Besluit collectieve warmte (Bcw) en de toelichting daarop staan op Rijksoverheid.nl.  

Amendementen

In de Wcw zijn 24 amendementen opgenomen. Een aantal daarvan is van belang voor de regierol van gemeenten:

• Amendementen Wet collectieve warmte

Een belangrijk uitgangspunt van de Wcw is dat de gemeente de regie krijgt over de warmtetransitie. Zo mag niemand in een gemeente warmte leveren en transporteren tenzij de gemeente daar nadrukkelijk toestemming voor heeft gegeven. Die toestemming kan worden geregeld door een warmtebedrijf aan te wijzen die de exclusieve bevoegdheid en plicht krijgt om warmte te transporteren en leveren binnen een zogeheten warmtekavel. Een warmtekavel is een door de gemeente vastgesteld gebied waarbinnen een collectief warmtesysteem kan komen.

De Wcw dwingt ook af dat aangewezen warmtebedrijven voor meer dan 50% in handen moeten zijn van publieke partijen. Is er tijdens de zogeheten ingroeiperiode van 7 jaar na inwerkingtreding van de wet geen bedrijf beschikbaar met een publiek meerderheidsbelang? Dan is het ook mogelijk om een privaat bedrijf aan te wijzen.

Voor kleine warmtesystemen met maximaal 1.500 aansluitingen zijn de regels wat soepeler. Zij kunnen om ontheffing vragen voor het verbod op het leveren en transporteren van warmte. Zij hoeven dan niet door de gemeente aangewezen te zijn om toch warmte te kunnen leveren. De Wcw noemt wel een aantal voorwaarden waar deze kleine warmtesystemen in zo'n geval aan moeten voldoen.

De Wcw introduceert ook nieuwe regels met betrekking tot tariefregulering. Op dit moment zijn de kosten voor warmte- en koudelevering gekoppeld aan de gasprijzen. Dit heet het 'niet meer dan anders' principe. Met de Wcw wordt deze koppeling stapsgewijs losgelaten en toegewerkt naar een op kostengebaseerd tarief.

De nieuwe wet bevat tot slot ook nieuwe eisen aan leveringszekerheid en verduurzaming van collectieve warmtesystemen. 

• Download de infographic "Wat is de Wet collectieve warmte?" (pdf)
• Download de infographic "Waarom is er een Wet collectieve warmte?" (pdf)
• 6 uitlegvideo's over de Wcw
• Aanwijzing, ontheffing en vrijstelling onder de Wcw